'Pal'



Świadkowie dowodząc, że Jezus nie umarł na krzyżu, lecz na palu, stosują taką argumentację. Publikacja ta:



Strażnica 15 maja 1995

podała, iż:



str.20

Jak wygląda strażnicowa argumentacja i na czym polegało to "wykazanie", możemy dowiedzieć się zaglądając do książki:




Bogactwo wyd.pol. 1936

gdzie czytamy:


str.23



str.125



str.160

Jak widzimy to "wykazanie" polegało wyłącznie na stwierdzeniu: "ciało przybito do pnia", "Jezus umarł na drzewie", "był ukrzyżowany". Okazuje się, że nawet w książce nie użyto słowa "pal".


Dziwnie też ukazują złoczyńców "ukrzyżowanych" wraz z Jezusem:

zob.

(strona z obrazkiem jest nienumerowana umieszczona po str. 320 i przed str. 321)

Czy złoczyńcy nie są przypadkiem przywiązani do palów?


Towarzystwo Strażnica ucząc o śmierci Chrystusa na pionowym palu szuka autorytetów, którzy mają potwierdzić ich wykładnię.

Przebudźcie się! 1970 Nr 11

str.26


wyd.pol.1994


str.419


Fulda w swej książce twierdzi, że Pan Jezus umarł na palu. To wiemy. Autor jednak nie opisywał tylko egzekucji na palu, ale również na różnych krzyżach. Pisze też o niesionej przez skazańca belce poprzecznej krzyża, zwanej PATIBULUM. Nie będę polemizował z autorem z jego wizją śmierci Jezusa na palu. Natomiast Świadkowie Jehowy przemilczają te wypowiedzi oraz rysunki jakie umieścił Hermann Fulda w swej książce "Krzyż i ukrzyżowanie":




str.120

Tłum.: Nierzadko umieszczano patibulum, z już na nim wiszącym złoczyńcą, na kołku lub gwoździu wbitym w górnej części krzyża, lub na samym szczycie w wypiłowaną szczerbinę. Tak właśnie powstały dwie formy krzyża, składającego się z dwóch drewnianych elementów: w pierwszym przypadku jako skrzyżowane +, w drugim w kształcie litery T.

str.120

Tłum.: W żadnym przypadku belka poprzeczna nie była przybijana do krzyża; lecz raczej złoczyńca niósł ją najpierw ze sobą.


str.137

Tłum.: Od najwcześniejszych czasów kary krzyżowania Rzymianie kładli przestępcy, przed albo po rozpoczęciu jego ostatniej drogi, wcześniej już używane PATIBULUM na ubiczowanym karku; i z pewnością nie obyło się też bez użycia bata przez całą drogę aż na plac egzekucyjny przed bramą wylotową.


str.139

Tłum.: Ponieważ przestępca szedł przez miasto z PATIBULUM, a które to później okazywało się tylko jedną częścią krzyża; również często więc samym krzyżem nazywano PATIBULUM, było więc niezmiernie możliwe, że często nie-Rzymianie, którzy nie pędzili w tłumie, aby przyglądać się procedurze egzekucji, mieli niepełne pojęcie o krzyżowaniu i dlatego uważali niesione w Rzymie PATIBULUM za cały krzyż, a niesienie krzyża za rzymski zwyczaj karania kryminalistów. Obcokrajowcy, krzyż w ogóle znali tylko w prostej formie zwykłej belki.


str.220

Tłum.: Jeśli wyobrazimy sobie krzyż Jezusa jako złączone i zespojone z dwóch kawałków drewno, to z poprzednich rozważań musi zostać powtórzone, że nie zostało do dzisiaj udowodnione, czy trwale wyciosane krzyże były inwentarzowo przechowywane przez wyższe sądy. Przeciwko temu świadczą bowiem powstałe przecież specyficzne tak zwane formy krzyża, jak + czy T, także jeśli patibulum było luźno zawieszone na krzyżu. A zatem więc mielibyśmy w kwestii krzyża Jezusa jedynie wybór pomiędzy tymi dwiema formami albo bardziej rozpowszechnioną formą - prostą belką.


str.220

str.221

Tłum.: O tym, że PATIBULUM przy jego śmierci nie było użyte, świadczy sama historia ewangeliczna wystarczająco wyraźnie i za prostą belką przemawiają pojedyncze klatki z ostatnich chwil życia, których nie można przeoczyć. Najpierw muszę jeszcze raz przypomnieć o ogromnym pośpiechu, z którym ta okropna egzekucja została wykonana (p. paragraf 29). Nawet jeśli sztucznie złączone krzyże tu i ówdzie występowały, to i tak w tym przypadku pozwolonoby sobie na trudną pracę, wprawić w ruch najpierw piłę, siekierę, dłuto i wiertło, ponieważ Piłat nie był przygotowany na ukrzyżowanie, jednakże Jezus bezpośrednio po ogłoszeniu wyroku śmierci, bez żadnego opóźnienia, zaprowadzony został na miejsce egzekucji. Prócz tego prosty krzyż był w krajach wschodnich od wieków powszechnie przyjęty, dla szczególnie przygotowanego instrumentu śmierci musiałyby istnieć również odrębne określenia, a STAUROS (gr. pal, krzyż) i ETS (hebr. drzewo) nie pasują do tej techniki karania (zobacz też paragraf 14). Niemożliwe jest również, żeby prokurator dla tego jednego przypadku uparcie obstawał przy wyjątkowym kształcie, który stałby się wtedy jego własnym wynalazkiem. Musiałby w tej godzinie intensywnie myśleć nad tym, aby wynaleźć formę krzyża, która ani nie powiększała bólu, ani nie zwiększała hańby, tak jak sprawiała to zwyczajna forma krzyża, która była od dawna stosowana. Zestermann (zobacz dodatek C i D 52) potwierdza zupełnie poprawnie (strona 10), w przeciwieństwie do opinii wielu innych, że u Żydów krzyżowanie nie było powszechnym zwyczajem. Jednakże nie wyklucza to sporadycznego odstąpienia od ich kodeksu kryminalnego, chociaż widzimy, że to Wysoka Rada żądała ukrzyżowania Jezusa. Marek, najwiarygodniejszy z Ewangelistów, pisze w 15:15: "wydał im Jezusa, aby był ubiczowany i ukrzyżowany", oraz Łk 23:25-26: "przekazał Jezusa ich woli; ". Podobnie J 19:16. Jeśli teraz nie wszystko brać dosłownie, jak jest napisane, to jest oczywiste, że zgodnie z Ewangeliami ukrzyżowanie Jezusa było bardziej sprawą Sanhedrynu niż prokuratora. Jak niewielki wzniesli protest z powodu naruszenia tym razem swojego prawa, kiedy czas naglił (paragraf 29), pokazali przecież także poprzez niezachowanie według prawa siedmiodniowego terminu do wykonania wyroku. I tak to końcowy wniosek Zestermanna jest zbyt przedwczesny, ponieważ Jezus został ukrzyżowany przez Rzymian, więc krzyż i sposób krzyżowania mogły być tylko zwyczajowym sposobem krzyżowania u Rzymian. Pisarze trzymają się za bardzo przez nich znanego kształtu, przypisują także Piłatowi zbytnie trzymanie się prawa na sposób rzymski w tym przypadku, który on powierzył Żydom, ku ich zadowoleniu. Jednakże żołnierze, niewykwalifikowani pracownicy Żydów, jak zwykle załatwiali to możliwie szybko.










Należy też nadmienić, że Fulda nie wierzy, iż Jezusowi przybito gwoździem do krzyża stopy i uważa, że jego szybką śmierć spowodowało odsunięcie siedzenia:

str.221

Tłum.: Być może Jezusowi, jak to już przypuszczano, z dużego pośpiechu w ogóle opuszczono jeszcze występujący na środku kołek do siedzenia skazańca, z czego szybka śmierć Jezusa otrzymałaby nowe wyjaśnienie. Ponieważ jednocześnie stopy Jezusa zostały pod ciałem skrępowane do góry najprawdopodobniej mocnym łykowatym postronkiem (zobacz dodatek C II), zatem chcę podać prawdopodobne ułożenie ukrzyżowanego: ręce były do góry przybite do pala; nośność rąk jest w ten sposób bezsprzeczna, zwłaszcza, że całe ciało na swoich piętach jednocześnie prawie doszło do pozycji siedzącej; stopy, mocno ugięte w kolanach,zostały przyłożone z podeszwami do belki oraz przywiązane powrozem i drewnianą zatyczką. Całego tego niezmiernie ściśniętego i całym ciałem zwichniętego położenia, nie mógłby nawet Samson 24 godziny żywy przetrzymać.


Świadkowie Jehowy na Fuldę powołują się też w książce:

wyd.2005

str.205

Nie wiadomo po co wstawiono znak (...). Chyba tylko po to, aby wzmocnić wrażenie na polskich czytelnikach o śmierci Jezusa na palu.


Na przykład w cytacie w wersji rumuńskiej nie ma żadnych wykropokowanych miejsc:

wyd.2005

str.205


i w wersji czeskiej również:

wyd.2005

str.205


a w wersji niemieckiej też:

wyd.2005

str.205


A w samej książce Fuldy:

str.109

a cały kontekst nie ma nic wspólnego z ukrzyżowaniem Jezusa, jak być może stara się tym cytatem zasugerować Strażnica :

str.109

str.110

Tłum.: Nie na wszystkich publicznych miejscach straceń były drzewa. Toteż wkopywano w ziemię zwyczajną belkę. Do niej przywiązywano lub przybijano zbrodniarzy, którzy wisieli rękami, a często także nogami do góry. Od tego prostego narzędzia pochodzi częste jego porównanie z palisadami warownymi. Ten prosty krzyż był najstarszym, wzniesionym rękoma ludzkimi narzędziem kary ukrzyżowania; i utrzymał się także w tej postaci, właśnie z powodu swojej prostoty, obok swoich trochę sztucznych sobowtórów, aż do samego końca. Już w księdze Ezdrasza (6:11) czytamy: „Jeśli ktoś przekroczy ten rozkaz, to z domu jego wyrwana będzie belka, a on zawiśnie do niej przybity,”. Wzięcie krzyża z własnego domu złoczyńcy było bezspornie obyczajem perskim, który położył podwaliny pod jakkolwiek ponurą symbolikę; rozkaz, iż zbrodniarz musiał także dostarczyć krzyż na swoją śmierć, przypisywany jest tam królowi perskiemu Dariuszowi. Tak samo krzyż, na którym umarł wróg żydowski Haman, w księdze Estery (7:9) nazywany jest gołą belką. Ta prosta forma krzyża mogła być także tylko wtedy w użyciu, gdy przeprowadzane były masowe egzekucje, kiedy to miejsce straceń nie dostarczało w licznych drzewach najbardziej wygodnych i najtańszych krzyży. Wtedy gdy król Dariusz po zdobyciu Babilonu (Herodot 7,194) 3000 najznakomitszych mieszkańców zbuntowanego miasta; gdy Aleksander Macedoński 2000 tyryjskich mężczyzn, Aleksander Janneusz po zdobyciu Bemeselis 800 Żydów ukrzyżował, (podczas gdy ucztował przy tym gęsto ze swoim dworem, i rozkoszował się rykiem muzyki biesiadnej; Józef Flawiusz; Dawne Dzieje Izraela 13.14,2); gdy Kwintyliusz Warus jako zarządca Syrii 2000 żydowskich jeńców (Józef Flawiusz; Wojna Żydowska 2.5,2); gdy Oktawian 6000 uwięzionych niewolników z klasy Pompejów pokonanego wojska, Tytus przez okres miesiąca ponad 500 uwięzionych Żydów codziennie wieszał na krzyżach przed Jeruzalem (Józef Flawiusz, Wojna Żydowska 5.11,1 i Hegesippus 5.18,1 na końcu); gdy, chyba niezbyt przesadzając, 10000 chrześcijan zostało na raz ukrzyżowanych na tym samym miejscu (Martyrologia Rzymska 22 Lipca): jak można przy takiej masie, nawet tylko w sposób odległy, myśleć o naszej zwykłej postaci męczeńskiego drzewa, a przy tym tylko o najmniejszym zużyciu czasu z siekierą i dłutem i o niepotrzebnie zaprzepaszczonym trudzie, co o nic by nie mogło zwiększyć oczekiwanych męczarni? Bez wątpienia szczególnie rzymscy wojownicy Tytusa przy każdym uciążliwym oblężeniu mieli pełne ręce roboty i prócz tego istniejący materiał z dość ubogiej w drewno okolicy potrzebowali wykorzystywać przede wszystkim do wielu machin szturmowych; te ostatnie zwłaszcza nieustannie niszczone przez bohaterską odwagę walczących Żydów, ustawicznie musiały być odbudowywane*. Żydowski historyk Józef Flawiusz, naoczny świadek oblężenia, mówi chyba dlatego niezbyt mocno przesadzając, iż zabrakło wkrótce drzewa na krzyże i (przy ciasnocie terenu pomiędzy murem miejskim a rzymskim wałem oblężniczym) także na obszarze montażu (jeśli to mianowicie nie miało być utrudnieniem dla manewru ataku). Kiedy poza tamtymi przypadkami Józef Flawiusz opowiada (Archeologia XII.5,4), iż Antioch Epifanes torturował żydowskich mężczyzn na pół żywo, a następnie jeszcze oddychających, kazał ukrzyżować, więc nasuwa się tutaj pytanie czy w obliczu najazdu despoty był jeszcze czas czy ochota, aby budować wpierw dla pół trupów jeszcze pewną ilość takich niepotrzebnych machin, jak jesteśmy przyzwyczajeni przedstawiać sobie krzyż.

str.110

* Kto chce zobaczyć, jak szybko zamęczony lud może zerwać się do bohaterstwa, z myślą "zwycięstwo i wolność albo śmierć" i kto chce otrzymać szacunek przed ostatnim narodowym powstaniem Izraela: ten niech przeczyta "Panowanie Rzymian w Judei". Książka może sprostować czytelnikowi, tak jak zreszta mnie, być może kilka poglądów; tylko nie powinien się zgorszyć tym, że autor nie należy do żadnego publicznego kościoła, co zresztą było dla jego historycznych badań raczej korzystne niż utrudniające.



Przebudźcie się! Kwiecień 2006

twierdzi, iż:


str.13

Czy te twierdzenia są zgodne z prawdą?


Cytowana już publikacja:

Przebudźcie się! 1970 Nr 11

twierdzi, iż są liczne wypowiedzi Ojców Kościoła na temat śmierci Jezusa na palu:

str.26


Czy te twierdzenia są zgodne z prawdą? Czy Fulda cytuje te liczne wypowiedzi dawnych Ojców Kościoła? Fulda wymienia Minicjusza Feliksa oraz Tertuliana. Minicjusz Feliks to apologeta chrześcijański, retor i prawnik, pochodzący z Afryki. Feliks w formie dialogu między chrześcijaninem a poganinem broni zasad chrześcijaństwa. Zobaczmy co napisał Fulda:

str.221

str.222

Tłum.:Mamy teraz do rozpatrzenia wyobrażenia, jakie zrobili sobie o krzyżu Jezusa dawni ojcowie Kościoła. Nie brakuje tam bowiem wypowiedzi, które wskazują na prostą belkę. Minucjusz Feliks (zm. w 220) mówi w "Dialogu Octavius" do pogan: "wasze trofea pokazują nie tylko motyw krzyża, ale także kształt ukrzyżowanego człowieka". Te znaki zwycięstwa na polach bitewnych Greków, także przynajmniej znane Rzymianom, uważane były od początku (nowa paralela z krzyżem odkupiciela) jako nietykalne relikwie, składające się z pnia drzewa z odpiłowaną koroną lub z belki wbitej w ziemię; na samej górze umieszczano hełm, kładziono pod to na pień napierśnik a pod ostatnim dwa spiżowe nagolenniki, a także tarczę i broń. Często także brano chętnie zbroję zabitego dowódcy pokonanego wojska. Jednakże ponieważ każdej starożytnej zbroi brakowało średniowiecznego żelaznego ramienia, więc trofea także nie przedstawiały poziomego rozciągnięcia ramion człowieka; ale były jednak bardzo podobne do kształtu człowieka powieszonego na belce.
Autor kieruje nas na rysunek:

Co chciał Fulda przez to udowodnić? Przecież widzimy na rysunku, że człowiek tu przedstawiony jest nabity na pal, a nie na nim powieszony. Fulda też przemilcza inny fakt z dzieła Minucjusza Feliksa:


Poznań 1925

str.18

str.63

str.64


Podobnie pisał św. Justyn Męczennik żyjący w II w. po Chr.:



zob.

Apologia - I 55,1nn str.64


Dla zobrazowania:



Dalej Justyn Męczennik pisze:

(...)

Apologia - I 60,1nn str.68


A co pisał na temat krzyża Tertulian?

ATK 1994

str.134

str.127

Jaki więc cel miał Hermann Fulda powołując się na Minucjusza Feliksa i Tertuliana? Co przez to chciał uzyskać? Dlaczego Świadkowie Jehowy piszą o dawnych Ojcach Kościoła rzekomo uczących o śmierci Jezusa na palu, a nie podają żadnych źródeł?


Ponownie ta publikacja:


Przebudźcie się! Kwiecień 2006

twierdzi, iż:


str.13


str.12


Dlaczego Świadkowie Jehowy przemilczają, iż ten rysunek pochodzi z dzieła Justusa Lipsiusa, który nie tylko przedstawia człowieka wiszącego na palu, lecz pokazuje inne sposoby uśmiercania człowieka w czasach rzymskich?
Oto przykłady:


"De Cruce Liber Primus" jest częścią składową książki "De Cruce Libri Tres". Justus Lipsius za Innocentym pisze:


str.1


str.50

Tłum.: "na krzyżu Pana były cztery drewna: pień wzniesiony, drewno poprzeczne, pień podtrzymujący i tablica z winą u góry"


















Cała książka:
DE CRUCE LIBRI TRES Justus Lipsius


Jak zatem możemy skomentować to zdanie:

wyd.pol.1994

str.419

Świadkowie Jehowy uczyli przez kilkadziesiąt lat, że Jezus umarł na krzyżu, a dzisiaj twierdzą, że nie ma żadnych dowodów. Dowody są, lecz Towarzystwo Strażnica te dowody skrzętnie ukrywa przed swoim czytelnikiem.


A tutaj twierdzą, iż:

Przebudźcie się! 1970 Nr 11

str.26

Nie jest prawdą, że Fulda wskazuje, że najdawniejsze wizerunki Jezusa przedstawiają go na zwykłym palu. W książce nie ma na ten temat ani słowa. Świadkowie Jehowy sami też nie potrafią takich wizerunków wskazać.


Świadkowie Jehowy uczą:

wyd.2005

str.205

oraz w:

Przebudźcie się! 1970 Nr 11

str.26

Skoro, jak sami Świadkowie Jehowy uczą, podstawowe znaczenie greckiego słowa "ksylon" jest drzewo, to dlaczego sami w swoim przekładzie zamiast drzewo piszą "pal"?


Najpierw zaglądnijmy do słownika:


(za zgodą wydawcy) Vocatio Wielki Słownik Grecko-Polski

(jak czytać po grecku)

str.416


wyd.pol.1994

1P 2,24 str.300

Choć w swoim interlinearnym przekładzie międzywierszowym pod greckim słowem "ksylon" Świadkowie Jehowy przetłumaczyli na "drzewo", to w prawej szpalcie napisali "pal":


(zob.) (wyd.1985)


Strażnica 1 lutego 1998


(...)


str.32

(jak czytać po grecku)

1P 2,24 str.1014


Dz 5,30 str.158

Choć w swoim interlinearnym przekładzie międzywierszowym pod greckim słowem "ksylon" Świadkowie Jehowy przetłumaczyli na "drzewo", to w prawej szpalcie napisali "pal":

Dz 5,30 str.543


Dz 10,39 str.166

Choć w swoim interlinearnym przekładzie międzywierszowym pod greckim słowem "ksylon" Świadkowie Jehowy przetłumaczyli na "drzewo", to w prawej szpalcie napisali "pal":

Dz 10,39 str.573


Gal 3,13 str.244

str.831

Gal 3,13 str.832


Sprawdźmy jeszcze w Grecko-polskim Nowym Testamencie wydanie interlinearne:


(za zgodą wydawcy) Vocatio

str.1107

1P 2,24 str.1108


Dz 5,30 str.535


Dz 10,39 str.571


Gal 3,13 str.890


Dlaczego Świadkowie Jehowy tak preferują naukę o palu? Poszukajmy odpowiedzi w Piśmie Świętym. W Przekładzie Nowego Świata czytamy o "świętych palach" i "świętych słupach":

wyd. 1997

Teksty mówiące o pogańskich palach:

Wj 34,13 str.124

Pwt 12,3 str.255

o odstępczym kulcie pala u Izraelitów:

1Krl 14,23 str.472

2Krl 17,10 str.513

co nakazał zrobić z palami król Judy Jozjasz, król Asa oraz inni królowie:

2Krl 23,14 str.524

proroctwa dotyczące pala:

Iz 17,8 str.910

Mi 5,14 str.1183


Co piszą publikacje Świadków Jehowy na temat pala?

Strażnica 15 marca 1997

str.29


Strażnica 1 października 2002

str.13


Tom 2

str.764

(...)

str.918

str.919


Należy zatem zadać pytanie. Jaki Świadkowie Jehowy mieli cel zmieniając naukę z krzyża na pal i jak wytłumaczyć zachowanie się Świadków Jehowy stojących uradowanych i uśmiechniętych przy palu lub słupie, na którym powieszony jest Pan Jezus?

Oto wszystko... wyd.1995

str.17


Warto też w temacie pala podać przykład, jak Świadkowie Jehowy przedstawili węża miedzianego z Księgi Liczb (21,8-9). Według nich Mojżesz węża zawiesił na:


wyd.1914



Stworzenie...

str.34


Dzisiaj już Świadkowie uczą inaczej:


wyd.1981

str.41


Dziwnie brzmi ta nauka o wężu miedzianym na palu, ponieważ w swoim przekładzie Świadkowie Jehowy przetłumaczyli na "słup sygnałowy" (Lb 21,8-9). Powinni więc konsekwentnie uczyć, że Mojżesz zawiesił węża na słupie sygnałowym:

1997

Lb 21,8-9 str.212

Nasuwają się w związku ze "słupem sygnałowym" pytania. Czy zgodnie z analogią według Ewangelii św. Jana "A jak Mojżesz wywyższył węża na pustyni" (J 3,14), Pan Jezus był do słupa sygnałowego przybity? Dlaczego, jeśli Świadkowie Jehowy biorą analogię z węża na palu nie biorą o owijaniu Jezusa na palu? Dlaczego zamiast o palu w Ewangeliach nie piszą o słupie sygnałowym?


Grecka Septuaginta natomiast posiada w tym miejscu wyrażenie "EPI SEMEIOU" (na znaku), od greckiego słowa SEMEION - znak:



(1) (2)

(jak czytać po grecku)

Lb 21,8-9 str.252


Natomiast w tekście hebrajskim znajduje się w tym miejscu słowo NES oznaczające 'pal, sztandar, znak' a pochodzące od słowa NASAS oznaczającego 'podnieść, wystawić na pokaz':


(za zgodą wydawcy) Vocatio

(jak czytać po hebrajsku)

str.616

Lb 21,8-9 str.617


Zobacz:
Krzyż czy pal?
Czy pal jest chrześcijański?

Szczególne podziękowania dla Mirka za skany z książki Hermanna Fuldy i tłumaczenie na język polski.


Piotr Andryszczak


Opracował: Piotr Andryszczak
© 2007